भारत र नेपालले द्विपक्षीय व्यापार, पारवहन र सीमा पूर्वाधारलाई थप सहज बनाउन बजार पहुँच, भन्सार सहजीकरण, डिजिटल प्रणाली तथा सडक–रेल सम्पर्कका विषयमा सहकार्य सुदृढ गर्ने सहमति गरेका छन्। नयाँ दिल्लीस्थित वाणिज्य भवनमा सेप्टेम्बर १६ र १७ मा बसेको भारत–नेपाल अन्तरसरकारी उपसमिति (IGSC) बैठकमा दुवै पक्षले यी विषयमा समीक्षा तथा छलफल गरेका हुन्।
मुख्य बुँदा
- बजार पहुँच, भन्सार सहजीकरण, खाद्य सुरक्षा र प्राविधिक मापदण्डबारे दुवै पक्षले समीक्षा गरे।
- कृषि तथा दुग्धजन्य वस्तु, खाद्य सामग्री, औषधि, मेडिकल उपकरण र आयुषजन्य उत्पादनको बजार पहुँचबारे छलफल भयो।
- Certificate of Origin को विद्युतीय प्रमाणीकरण, पूर्वआगमन सूचना आदानप्रदान तथा भन्सार स्वचालन र डिजिटलीकरणमा सहकार्य बढाउने विषय उठाइयो।
- रेल तथा सडक सम्पर्क, मालवाहक आवागमन, एकीकृत जाँच चौकी र स्थल बन्दरगाह पूर्वाधारका सञ्चालनगत अवरोधबारे समीक्षा गरियो।
- वैध सीमापार व्यापार सहज बनाउँदै अनधिकृत व्यापार र व्यावसायिक ठगी नियन्त्रणका लागि सम्बन्धित निकायबीच समन्वय कायम राख्ने सहमति भयो।
बैठकमा भारतीय प्रतिनिधिमण्डलको नेतृत्व वाणिज्य विभागका सहसचिव उज्ज्वल कुमार घोषले गरेका थिए भने नेपाली प्रतिनिधिमण्डलको नेतृत्व उद्योग, वाणिज्य तथा आपूर्ति मन्त्रालयका सहसचिव बुद्धबहादुर गुरुङले गरेका थिए। दुवै देशका सम्बन्धित मन्त्रालय तथा निकायका अधिकारीहरू बैठकमा सहभागी थिए।
बजार पहुँचतर्फ कृषि तथा दुग्धजन्य वस्तु, खाद्य सामग्री, औषधि, मेडिकल उपकरण र आयुषजन्य उत्पादनसँग सम्बन्धित विषयमा छलफल भएको भारत सरकारको वाणिज्य तथा उद्योग मन्त्रालयले जनाएको छ। त्यस्तै, खाद्य सुरक्षा, वनस्पति स्वास्थ्यसम्बन्धी मापदण्ड र अनुरूपता मूल्यांकनमा निरन्तर सहकार्य गर्ने विषय पनि समेटिएको थियो।
भन्सार सहजीकरणअन्तर्गत पूर्वआगमन सूचना आदानप्रदान, उत्पत्तिको प्रमाणपत्रको विद्युतीय प्रमाणीकरण तथा भन्सार प्रक्रियाको स्वचालन र डिजिटलीकरणबारे छलफल भएको थियो। यसको उद्देश्य वैध व्यापारमा लाग्ने समय तथा प्रक्रियागत अवरोध घटाउनु र प्राथमिकताप्राप्त व्यापार सुविधाको दुरुपयोग रोक्न सहयोग गर्नु रहेको बताइएको छ।
पारवहन र सम्पर्कका विषयमा रेल तथा सडक सञ्जाल, मालवाहक आवागमन, एकीकृत जाँच चौकी र स्थल बन्दरगाह पूर्वाधारको उपयोग तथा सञ्चालनमा देखिएका अवरोधबारे दुवै पक्षले समीक्षा गरेका छन्। आवश्यक विषयमा प्राविधिक तहबाट थप छलफल गरी समयबद्ध रूपमा अघि बढ्ने सहमति भएको छ।
भारतको वाणिज्य तथा उद्योग मन्त्रालयका अनुसार बैठक सौहार्दपूर्ण वातावरणमा सम्पन्न भएको थियो। दुवै पक्षले स्थापित अन्तरसरकारी संयन्त्रमार्फत नियमित सम्पर्क कायम राख्ने र थप प्राविधिक परीक्षण आवश्यक पर्ने विषयमा समयबद्ध अनुगमन गर्ने सहमति गरेका छन्।
स्रोत
- भारत सरकारको वाणिज्य तथा उद्योग मन्त्रालय
- नेपाल उद्योग, वाणिज्य तथा आपूर्ति मन्त्रालय
- प्रेस इन्फर्मेसन ब्युरो, भारत सरकार
- बिजनेस स्ट्यान्डर्ड
