काठमाडौं, अक्टोबर २७। पीएचपी सफ्टवेयरमा देखिएको गम्भीर सुरक्षा कमजोरीपछि सावधानीस्वरूप बन्द गरिएका नेपालका अधिकांश सरकारी वेबसाइट सुरक्षा अपडेट र परीक्षणपछि पुनः सञ्चालनमा आएका छन्। तर केही सरकारी पोर्टल तथा डिजिटल सेवा अझै पूर्ण रूपमा सञ्चालनमा फर्किन सकेका छैनन्।
सरकारी सफ्टवेयर विकास तथा सञ्चालन केन्द्रका अनुसार साझा सरकारी वेबसाइट प्रणालीअन्तर्गत रहेका धेरै पोर्टलमा सुरक्षा प्याच लागू गरी पुनः सञ्चालनको प्रक्रिया अघि बढाइएको छ। एक हजारभन्दा बढी सरकारी वेबसाइट तथा अनलाइन सेवा सामान्य अवस्थामा फर्किएको विवरण सार्वजनिक भएको छ।
सुरक्षा कमजोरी सार्वजनिक भएपछि सम्भावित जोखिम घटाउन सरकारी तथा वित्तीय क्षेत्रका केही अनलाइन प्रणाली अस्थायी रूपमा बन्द गरिएका थिए। सम्बन्धित प्राविधिक टोलीले प्रणालीमा अपडेट लागू गर्नुका साथै परीक्षण र सुरक्षा जाँच गरेपछि सेवा क्रमशः पुनः सञ्चालनमा ल्याइरहेका छन्।
यद्यपि सबै सेवा पूर्ण रूपमा फर्किसकेका छैनन्। चिकित्सा शिक्षा आयोगको वेबसाइट र नागरिक एपजस्ता केही सेवा अझै पहुँचबाहिर रहेको विवरण छ। छुट्टाछुट्टै प्राविधिक टोली वा सेवा प्रदायकमार्फत व्यवस्थापन हुने प्रणाली पुनः सञ्चालनमा ल्याउन थप काम भइरहेको जनाइएको छ।
यो घटनाले सरकारी डिजिटल सेवामा नियमित सुरक्षा अपडेट, पुराना प्रणालीको परीक्षण र सेवा पुनःस्थापनाको स्पष्ट योजना आवश्यक रहेको देखाएको छ। वेबसाइट वा अनलाइन सेवा प्रयोगकर्ताले कुनै सेवा नखुलेमा अनधिकृत लिंक वा शंकास्पद फाइल प्रयोग नगरी सम्बन्धित सरकारी निकायको आधिकारिक सूचनाबाट अवस्था बुझ्नु उपयुक्त हुन्छ।
- पीएचपी सुरक्षा कमजोरीपछि बन्द गरिएका अधिकांश सरकारी वेबसाइट पुनः सञ्चालनमा आएका छन्।
- सुरक्षा प्याच र परीक्षणपछि एक हजारभन्दा बढी सरकारी वेबसाइट तथा अनलाइन सेवा सामान्य अवस्थामा फर्किएको विवरण छ।
- चिकित्सा शिक्षा आयोगको वेबसाइट र नागरिक एपजस्ता केही सेवा अझै पहुँचबाहिर छन्।
- बाँकी प्रणाली सुरक्षित रूपमा पुनः सञ्चालनमा ल्याउन प्राविधिक टोलीको काम जारी छ।
स्रोत: सरकारी प्राविधिक निकायका सार्वजनिक विवरण तथा कम्तीमा दुई स्वतन्त्र विश्वसनीय स्रोतबाट गरिएको तथ्य परीक्षण।