बर्दियामा रैथाने थारू आलुको खेती विस्तार हुँदै गएको छ। स्वादिलो हुनु, लामो समयसम्म भण्डारण गर्न सकिनु र बजारमा राम्रो मूल्य पाइनुले किसानलाई यसतर्फ आकर्षित गरेको छ। स्थानीय तहबाट बीउमा अनुदान उपलब्ध हुन थालेपछि खेती विस्तारलाई थप टेवा पुगेको छ।
बढैयाताल गाउँपालिका–६ मैनापोखरका किसान हाकिम थारूले गत वर्ष अनुदानमा पाएको बीउबाट राम्रो उत्पादन भएपछि यस वर्ष खेतीको क्षेत्रफल बढाएका छन्। उनले गत वर्ष एक कट्ठामा चार क्विन्टल आलु उत्पादन गरेको बताएका छन्।
बर्दियाका अर्का किसान परशुराम थारूले दुई कट्ठामा सात क्विन्टल उत्पादन गरेको र चार क्विन्टल बिक्रीबाट २० हजार रुपैयाँ आम्दानी गरेको विवरण छ। किसानका अनुसार थारू आलुको माग स्थानीय बजारसँगै नेपालगन्ज, कोहलपुर, काठमाडौँ र पोखरासम्म पुगेको छ। सिजनमा उपभोक्ता खेतमै आएर आलु किन्ने गरेको पनि बताइएको छ।
बढैयाताल गाउँपालिकाका कृषि प्रसार अधिकृत शरण चौधरीका अनुसार पालिकाले गत वर्ष १६ क्विन्टल बीउ ५० प्रतिशत अनुदानमा वितरण गरेको थियो। चालु आर्थिक वर्षमा आलुखेती विस्तारका लागि चार लाख रुपैयाँ बजेट छुट्याइएको छ। प्रदेश सरकारले पनि रैथाने बाली संरक्षणका लागि चार लाख रुपैयाँ विनियोजन गरेको छ।
कृषि प्राविधिकहरूका अनुसार थारू आलु शीतभण्डारबिना पनि भण्डारण गर्न सकिन्छ। प्रकाश नपर्ने ओसिलो ठाउँमा राख्दा वर्षभरि सुरक्षित रहन सक्ने भएकाले किसानलाई भण्डारण खर्च कम पर्न सक्छ। उत्पादन अन्य जातको तुलनामा कम भए पनि प्रतिकिलो ४० रुपैयाँसम्म मूल्य पाउने भएकाले यो खेती किसानका लागि आम्दानीको सम्भावना बोकेको बाली बनेको छ।
तर, पर्याप्त प्रचारप्रसार र बजार व्यवस्थापनको अभावले यसको सम्भावना पूर्ण रूपमा उपयोग हुन सकेको छैन। किसान अगुवाहरूले स्थानीय र प्रदेश सरकारले उत्पादन प्रवर्द्धनसँगै बजारीकरणमा पनि सहयोग गर्नुपर्ने बताएका छन्।
- बर्दियाका किसानले रैथाने थारू आलुको खेती क्षेत्र विस्तार गरिरहेका छन्।
- बढैयातालका हाकिम थारूले गत वर्ष एक कट्ठाबाट चार क्विन्टल उत्पादन गरेपछि यस वर्ष खेती बढाएका छन्।
- पालिकाले गत वर्ष १६ क्विन्टल बीउ ५० प्रतिशत अनुदानमा वितरण गरेको थियो।
- थारू आलु शीतभण्डारबिना पनि भण्डारण गर्न सकिने र प्रतिकिलो ४० रुपैयाँसम्म मूल्य पाउने बताइएको छ।
स्रोत: बर्दियाका किसान, स्थानीय कृषि अधिकारी तथा प्रकाशित समाचार प्रतिवेदनमा उपलब्ध विवरणका आधारमा तयार पारिएको।