तनाव दैनिक जीवनमा काम, पढाइ, सम्बन्ध, आर्थिक दबाब वा अन्य परिस्थितिबाट उत्पन्न हुन सक्छ। यसको व्यवस्थापनका लागि सबैलाई एउटै उपाय काम गर्छ भन्ने हुँदैन। नियमित दिनचर्या र स्वस्थ बानीबाट तनावसँग सामना गर्ने क्षमता बढाउन सकिन्छ।
तनाव व्यवस्थापनका १० व्यवहारिक उपाय
- दिनको काम प्राथमिकतामा राख्नुहोस्: सबै काम एकैपटक पूरा गर्न खोज्नुको सट्टा महत्त्वपूर्ण काम छुट्याउनुहोस्।
- नियमित शारीरिक गतिविधि गर्नुहोस्: हिँडाइ वा अन्य उपयुक्त गतिविधिले शारीरिक तथा मानसिक स्वास्थ्यमा सहयोग गर्न सक्छ। WHO ले वयस्कका लागि साप्ताहिक १५०–३०० मिनेट मध्यम तीव्रताको गतिविधि सिफारिस गर्छ। दैनिक ३० मिनेट हिँड्दा हुने फाइदा बारे थप पढ्नुहोस्। citeturn0search4turn0search10
- सुत्ने समय नियमित बनाउनुहोस्: पर्याप्त र नियमित निद्राले दैनिक ऊर्जा र समग्र स्वास्थ्यमा योगदान गर्छ।
- केही समय विश्राम लिनुहोस्: लगातार काम वा स्क्रिन प्रयोगबीच छोटो विश्राम लिनुहोस्।
- गहिरो तथा शान्त सासमा ध्यान दिनुहोस्: केही मिनेट बिस्तारै सास फेर्ने अभ्यासले आफूलाई शान्त पार्ने अवसर दिन सक्छ।
- विश्वासिलो व्यक्तिसँग कुरा गर्नुहोस्: परिवार, साथी वा विश्वासिलो व्यक्तिसँग आफ्ना समस्या साझा गर्नु उपयोगी हुन सक्छ।
- समाचार र सामाजिक सञ्जालको प्रयोग व्यवस्थित गर्नुहोस्: लगातार नकारात्मक सामग्री हेर्ने बानी भए निश्चित समय छुट्याउन सकिन्छ।
- खानपानमा ध्यान दिनुहोस्: नियमित र सन्तुलित भोजन गर्ने बानीले दैनिक दिनचर्यालाई व्यवस्थित राख्न मद्दत गर्छ।
- मनपर्ने स्वस्थ गतिविधिका लागि समय निकाल्नुहोस्: पढ्ने, संगीत सुन्ने, बगैँचामा काम गर्ने वा हिँड्ने जस्ता गतिविधि रोज्न सकिन्छ।
- समस्या लामो समय रह्यो भने सहयोग लिनुहोस्: तनावले दैनिक काम, निद्रा वा सम्बन्धमा लगातार असर पारिरहेको छ भने स्वास्थ्यकर्मी वा मानसिक स्वास्थ्य विशेषज्ञसँग कुरा गर्नु उचित हुन्छ।
एक दिनको सरल अभ्यास
| समय | उदाहरण |
|---|---|
| बिहान | छोटो हिँडाइ वा हल्का शारीरिक गतिविधि |
| काम/पढाइबीच | छोटो विश्राम र सासमा ध्यान |
| साँझ | स्क्रिनबाट केही समय अलग भएर आराम |
| राति | नियमित समयमा सुत्ने तयारी |
स्रोत: World Health Organization का physical activity तथा mental health सम्बन्धी सार्वजनिक स्वास्थ्य सन्देशहरू।
यो सामग्री सामान्य जानकारीका लागि हो। गम्भीर वा निरन्तर मानसिक समस्या भए योग्य स्वास्थ्यकर्मीसँग प्रत्यक्ष परामर्श लिनुहोस्।