नेपालका पहाडी क्षेत्रमा हिउँदका सफा र शान्त रातमा तुषारो पर्न सक्छ। तराईमा लामो चिसो र बाक्लो कुहिरोले पनि आलु, टमाटर तथा अन्य तरकारीमा असर पार्न सक्छ। यस्तो मौसममा बालीको अवस्था र स्थानीय परिस्थितिअनुसार आवरण, मल्च र नर्सरी संरक्षणको योजना बनाउन सकिन्छ।
सानो खेत वा घरबारीमा बाँसका लचिला चोइटा वा पाइपलाई अर्धगोलाकार बनाएर बेडमाथि राख्न सकिन्छ। त्यसमा पारदर्शी प्लास्टिक वा हल्का कपडाको आवरण राख्दा बाली वरिपरिको तापक्रममा हुने उतारचढाव कम गर्न मद्दत पुग्छ। आवरण पातसँग नछुने गरी माथि राख्नुहोस् र किनारालाई माटो वा ढुंगाले थिचेर हावाले उडाउन नदिने व्यवस्था गर्नुहोस्।
घाम लागेपछि टनेलको छेउ वा एक भाग खोल्नु आवश्यक हुन्छ। दिनभर बन्द राख्दा भित्रको तापक्रम छिटो बढ्न सक्छ र बिरुवामा असर पर्न सक्छ। साँझ चिसो बढ्नुअघि आवरण फेरि बन्द गर्न सकिन्छ।
माटोको सतहमा सुक्खा पराल वा पातको मल्च राख्दा चिस्यान जोगाउन र झार नियन्त्रण गर्न मद्दत मिल्छ। बेर्ना र नयाँ रोपाइँलाई विशेष ध्यान दिनुपर्छ, किनकि चिसोबाट यस्ता बाली बढी प्रभावित हुन सक्छन्।
टनेल वा अन्य आवरणले जोखिम घटाउन सक्छ, तर कडा चिसोमा सबै बालीलाई पूर्ण सुरक्षा दिन्छ भन्ने हुँदैन। कुन बालीमा कस्तो उपाय उपयुक्त हुन्छ भन्नेमा स्थानीय कृषि प्राविधिक वा कृषि ज्ञान केन्द्रको सल्लाह लिनु उपयोगी हुन्छ।
- तुषारो र लामो चिसोले तरकारीका बेर्ना र कोमल बालीमा असर पार्न सक्छ।
- बाँसका हुपमा प्लास्टिक वा हल्का कपडा टाँगेर पात नछुने गरी आवरण राख्न सकिन्छ।
- घाम लागेपछि टनेल खोल्नुहोस् र चिसो बढ्नुअघि फेरि बन्द गर्नुहोस्।
- सुक्खा पराल वा पातको मल्चले माटोको चिस्यान जोगाउन र झार नियन्त्रण गर्न मद्दत गर्छ।
स्रोत: नेपालका कृषि अवस्थालाई समेट्ने प्राविधिक मार्गदर्शन तथा कृषि विस्तारसम्बन्धी सामग्रीका आधारमा तयार गरिएको।